Το PEN Greece συμμετείχε στο πρώτο επίσημο Ετήσιο Συνέδριο της Επιτροπής Νέων Συγγραφέων (Young Writers Committee – YWC) του PEN International, το οποίο πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά στις 24 Ιουνίου 2026 με θέμα «Youth Solidarity: Thinking Globally, Acting Locally». Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι από περισσότερα από είκοσι κέντρα PEN από την Ευρώπη, την Ασία, τη Μέση Ανατολή, την Αφρική και την αμερικανική ήπειρο, με αντικείμενο την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας των νέων συγγραφέων, την ανταλλαγή καλών πρακτικών και την προάσπιση της ελευθερίας της έκφρασης.
Για το PEN Greece συμμετείχε ο συγγραφέας Χάρης Καλαϊτζίδης, Εκπρόσωπος της Επιτροπής Νέων Συγγραφέων στο PEN International, ο οποίος παρουσίασε τις πρωτοβουλίες που έχει ήδη αναλάβει το ελληνικό κέντρο για τη στήριξη των νέων δημιουργών, καθώς και το όραμά του για την ενίσχυση της παρουσίας τους τόσο στην Ελλάδα όσο και στο διεθνές δίκτυο του PEN.
Το συνέδριο ξεκίνησε με την παρουσίαση της υπόθεσης του συγγραφέα και ακτιβιστή Wai Moe Naing από τη Μιανμάρ, ο οποίος εκτίει ποινή φυλάκισης 74 ετών για τη συμμετοχή του στο φιλοδημοκρατικό κίνημα της χώρας του, υπενθυμίζοντας ότι η υπεράσπιση των διωκόμενων συγγραφέων εξακολουθεί να αποτελεί τον πυρήνα της αποστολής του PEN International.
Στην παρέμβασή του, ο Χάρης Καλαϊτζίδης τόνισε ότι το PEN Greece θεωρεί τους νέους συγγραφείς «αναπόσπαστο μέρος του μέλλοντος της λογοτεχνίας και του διαρκούς αγώνα για την προστασία της ελευθερίας της έκφρασης». Όπως ανέφερε, το ελληνικό κέντρο έχει ήδη αναλάβει τη «συστηματική μετάφραση και κοινοποίηση προς τα μέλη του όλων των ενημερώσεων, των πρωτοβουλιών και των δράσεων της Επιτροπής Νέων Συγγραφέων του PEN International», ώστε οι νέοι Έλληνες συγγραφείς να γνωρίζουν τις διεθνείς εξελίξεις και να ενθαρρύνονται να συμμετέχουν ενεργά στη διεθνή κοινότητα του PEN.
Παράλληλα, παρουσίασε μία από τις σημαντικότερες πρόσφατες πρωτοβουλίες του PEN Greece: την υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας με το Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Σημειωτική, Πολιτισμός και Επικοινωνία» του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Όπως υπογράμμισε, η συνεργασία αυτή δημιουργεί μια ουσιαστική γέφυρα ανάμεσα στη λογοτεχνική και την ακαδημαϊκή κοινότητα, προωθώντας τον διάλογο, την έρευνα και την ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών γύρω από τη σύγχρονη λογοτεχνία.
Ο εκπρόσωπος του PEN Greece ανακοίνωσε ακόμη ότι, στο πλαίσιο της συνεργασίας αυτής, σχεδιάζονται κοινές ερευνητικές και πολιτιστικές δράσεις με τη συμμετοχή μεταπτυχιακών φοιτητών, ερευνητών και συγγραφέων. Οι δράσεις αυτές θα επικεντρωθούν στη μελέτη των νέων συγγραφέων, της σχέσης τους με τη λογοτεχνία, των σύγχρονων πολιτισμικών εξελίξεων και της ελευθερίας της έκφρασης. Παράλληλα, προβλέπεται η ενεργός συμμετοχή συγγραφέων, μελών του PEN Greece, σε πανεπιστημιακές διαλέξεις, δημόσιες συζητήσεις και άλλες πρωτοβουλίες που θα ενισχύσουν τη σύνδεση της λογοτεχνίας με την κοινωνία και τον δημόσιο διάλογο.
Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του, ο Χάρης Καλαϊτζίδης απηύθυνε ανοιχτή πρόσκληση προς τα υπόλοιπα κέντρα του PEN για την ανάπτυξη νέων διεθνών συνεργασιών, τονίζοντας ότι το PEN Greece παραμένει ανοικτό σε κάθε πρόταση που ενισχύει τη φωνή των νέων συγγραφέων, προάγει τη δημιουργικότητα, καλλιεργεί τον λογοτεχνικό διάλογο και διευρύνει τη διεθνή συνεργασία. Στόχος του PEN Greece είναι οι νέοι συγγραφείς να μη λειτουργούν ως απλοί αποδέκτες δράσεων, αλλά να συμμετέχουν ενεργά στον διεθνή διάλογο για τη λογοτεχνία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ελευθερία της έκφρασης, εκπροσωπώντας τη σύγχρονη ελληνική γραφή σε ένα παγκόσμιο δίκτυο συνεργασίας.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης παρουσιάστηκε επίσης ο απολογισμός του πρώτου έτους λειτουργίας της Επιτροπής Νέων Συγγραφέων του PEN International. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ανάπτυξη της διεθνούς πλατφόρμας Tomorrow Club, (https://tomorrowclub.world/) μέσω της οποίας έχουν ήδη δημοσιευθεί έργα 77 νέων συγγραφέων, μελών PEN από 138 χώρες, καθώς και στη συμμετοχή της Επιτροπής στις Διεθνείς Εκθέσεις Βιβλίου της Φρανκφούρτης και του Λονδίνου, στο Ubud Writers Festival και στο World Expression Forum. Παράλληλα, παρουσιάστηκαν οι στρατηγικές προτεραιότητες για το δεύτερο εξάμηνο του 2026, οι οποίες επικεντρώνονται στη διασύνδεση των νέων συγγραφέων, μελών από όλα τα κέντρα PEN του κόσμου, στην ενίσχυση της επικοινωνίας μεταξύ των κέντρων και στη βελτίωση του διεθνούς συντονισμού.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν και οι εισηγήσεις των εκπροσώπων δεκατριών κέντρων του PEN από όλο τον κόσμο. Παρουσιάστηκαν προγράμματα δημιουργικής γραφής για μαθητές και φοιτητές, εργαστήρια και προγράμματα μέντορινγκ, συνεργασίες με πανεπιστήμια, πρωτοβουλίες για συγγραφείς που βρίσκονται στην εξορία ή εργάζονται σε συνθήκες περιορισμένης ελευθερίας, καθώς και ασφαλείς ψηφιακοί χώροι υποστήριξης για νέους δημιουργούς που αντιμετωπίζουν διώξεις. Κοινό συμπέρασμα αποτέλεσε ότι η οικονομική βιωσιμότητα των δράσεων, η ενίσχυση της επικοινωνίας μεταξύ των κέντρων και η ανάπτυξη νέων συνεργασιών αποτελούν τις σημαντικότερες προκλήσεις για τα επόμενα χρόνια.
Παρουσιάστηκε επίσης η Case List 2026 του PEN International, η οποία αποτυπώνει τη συνεχιζόμενη πίεση που δέχονται συγγραφείς και άνθρωποι του λόγου σε πολλές χώρες του κόσμου. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις διώξεις νέων συγγραφέων, στην καταστολή κινημάτων νεολαίας, στους περιορισμούς της ελευθερίας έκφρασης στο διαδίκτυο και στις συνέπειες των πολεμικών συγκρούσεων για την πολιτιστική ζωή χωρών, όπως η Ουκρανία, το Σουδάν και η Παλαιστίνη.
Οι εργασίες ολοκληρώθηκαν με συζήτηση γύρω από την ανάγκη ενίσχυσης της διεθνούς αλληλεγγύης μεταξύ των νέων συγγραφέων, την αναζήτηση νέων πηγών χρηματοδότησης, την προώθηση της λογοτεχνικής δημιουργίας στις τοπικές γλώσσες και τη δημιουργία ασφαλών δικτύων συνεργασίας. Η Επιτροπή Νέων Συγγραφέων του PEN International επιβεβαίωσε ότι οι βασικοί της στόχοι για το επόμενο διάστημα είναι η περαιτέρω διασύνδεση, η επικοινωνία και ο συντονισμός των νέων δημιουργών σε παγκόσμιο επίπεδο.
Χάρης Καλαϊτζίδης
Εκπρόσωπος του PEN Greece στην Επιτροπή Νέων Συγγραφέων του PEN International
