|PEN International| 15 Νοεμβρίου: Ημέρα του φυλακισμένου συγγραφέα 2026 Πέντε συγγραφείς, πέντε χώρες, ένα έγκλημα: οι λέξεις

15 Νοεμβρίου: Κάθε χρόνο, με αφορμή την Ημέρα του Φυλακισμένου Συγγραφέα, το PEN International στέκεται στο πλευρό των συγγραφέων που φυλακίζονται, φιμώνονται ή εξαφανίζονται εξαιτίας των όσων γράφουν. Φέτος,  από τις 15 Νοεμβρίου, Ημέρα του Φυλακισμένου Συγγραφέα, έως τις 10 Δεκεμβρίου, Παγκόσμια Ημέρα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων το PEN International αναδεικνύει τις περιπτώσεις της Pham Doan Trang (Βιετνάμ), του Henry Constantín Ferreiro (Κούβα), του Ahmed Mansoor (Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα), του Vacłaŭ Areška (Λευκορωσία) και του Innocent Bahati (Ρουάντα).

«Οι συγγραφείς στοχοποιούνται επειδή οι λέξεις ταξιδεύουν. Ένα ποίημα μπορεί να διασχίσει σύνορα που ο δημιουργός του αδυνατεί να περάσει. Ένα δημοσιογραφικό ρεπορτάζ μπορεί να επιβιώσει περισσότερο από τον λογοκριτή που προσπάθησε να το θάψει. Κάθε πράξη υποστήριξης ενός φυλακισμένου και κάθε όνομα που ακούγεται δημόσια αποτελούν πράξεις αντίστασης απέναντι στη σιωπή στην οποία υπολογίζουν οι κυβερνήσεις».

Ma Thida, Επικεφαλής της Επιτροπής Συγγραφέων στη Φυλακή του PEN International

Αυτή τη στιγμή, ένας ποιητής βρίσκεται, σύμφωνα με πληροφορίες, ξαπλωμένος σε ένα κελί χωρίς κρεβάτι. Ένας δημοσιογράφος περιμένει μια δικαστική ακρόαση που δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί. Ένας εκδότης που έχει χάσει την όρασή του εκτίει ποινή οκτώ ετών για όσα έγραψε. Μια συγγραφέας που συνέταξε έναν οδηγό για την υποστήριξη των κρατουμένων βρίσκεται πλέον η ίδια στη φυλακή. Και η οικογένεια και οι φίλοι ενός αγνοούμενου ποιητή εξακολουθούν να περιμένουν απαντήσεις, σχεδόν έξι χρόνια μετά την εξαφάνισή του.

Με αφορμή την Ημέρα του Φυλακισμένου Συγγραφέα 2026 το PEN International αναδεικνύει τις περιπτώσεις πέντε θαρραλέων συγγραφέων που στοχοποιούνται για την ειρηνική τους έκφραση.

Πέντε ονόματα, πέντε ανθρώπινες ζωές: Pham Doan Trang, Henry Constantín Ferreiro, Ahmed Mansoor, Vacłaŭ Areška, Innocent Bahati.

Βιετνάμ: Pham Doan Trang

Η συγγραφέας, δημοσιογράφος και ακτιβίστρια υπέρ της δημοκρατίας κρατείται από τον Οκτώβριο του 2020 και εκτίει ποινή φυλάκισης εννέα ετών για «διάδοση προπαγάνδας κατά του κράτους», ως αντίποινα για τα γραπτά και τη δημοσιογραφική της δραστηριότητα.

Κρατήθηκε για περισσότερο από έναν χρόνο χωρίς δυνατότητα επικοινωνίας με τον έξω κόσμο. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών έκρινε ότι η κράτησή της ήταν αυθαίρετη. Παρ’ όλα αυτά, καταδικάστηκε.

Κούβα: Henry Constantín Ferreiro

Ο ιδρυτής του ανεξάρτητου μέσου ενημέρωσης La Hora de Cuba βρίσκεται υπό προσωρινή κράτηση από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026, κατηγορούμενος για «ανυπακοή», επειδή φέρεται να αγνόησε μια κλήση των αρχών, κάτι που ο ίδιος αρνείται.

Φέτος, το μέσο ενημέρωσης που ίδρυσε τιμήθηκε με το βραβείο «Υπερασπιστής των Πολιτικών Δικαιωμάτων της Χρονιάς», αλλά η απαγόρευση εξόδου από τη χώρα που του επέβαλαν οι αρχές δεν του επέτρεψε να παραλάβει τη διάκριση.

Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα: Ahmed Mansoor

Ο ποιητής και βραβευμένος το 2015 με το Βραβείο Martin Ennals υπήρξε ο τελευταίος υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που δραστηριοποιούνταν δημόσια στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Κρατείται από το 2017 και, έπειτα από κατάφωρα άδικες δίκες, καταδικάστηκε συνολικά σε 25 χρόνια φυλάκισης, βάσει αόριστα διατυπωμένων κατηγοριών περί εθνικής ασφάλειας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, κρατείται σε πτέρυγα απομόνωσης, χωρίς κρεβάτι, πόσιμο νερό ή δυνατότητα να κάνει ντους. Το PEN International επισημαίνει ότι οι συνθήκες αυτές ισοδυναμούν με βασανιστήρια. Οι επισκέψεις της οικογένειάς του έχουν επανειλημμένα απαγορευτεί.

Λευκορωσία: Vacłaŭ Areška

Ο 71χρονος εκδότης, πολιτικός επιστήμονας και συνδικαλιστής εκτίει ποινή φυλάκισης οκτώ ετών, βάσει αβάσιμων κατηγοριών.

Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει πλέον χάσει την όρασή του, καθώς δεν του παρασχέθηκε επαρκής ιατρική περίθαλψη.

Είναι ένας από τους τουλάχιστον 115 ανθρώπους του πολιτισμού που εξακολουθούν να βρίσκονται στη φυλακή ή σε κατ’ οίκον περιορισμό στη Λευκορωσία, ενώ ο αριθμός των απαγορευμένων βιβλίων έχει φτάσει τουλάχιστον τα 390.

Ρουάντα: Innocent Bahati

Ο ποιητής και εκπαιδευτικός εξαφανίστηκε στις 7 Φεβρουαρίου 2021, αφού μετέβη σε ξενοδοχείο της περιφέρειας Nyanza για να συναντήσει ένα άγνωστο πρόσωπο και να δειπνήσουν μαζί.

Το PEN International εκτιμά ότι η εξαφάνισή του συνδέεται με την επικριτική ποίησή του.

Οι επίσημες εξηγήσεις έχουν μεταβληθεί επανειλημμένα, από υποσχέσεις για διερεύνηση της υπόθεσης έως ισχυρισμούς ότι εντάχθηκε σε ένοπλη ομάδα.

Το PEN International διακρίνει στη στάση των αρχών ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο άρνησης και σιωπής.

Οι αριθμοί πίσω από τα ονόματα

42 χρόνια: Το άθροισμα των ποινών φυλάκισης που έχουν επιβληθεί στους Pham Doan Trang, Ahmed Mansoor και Vacłaŭ Areška.

60 ημέρες: Το χρονικό διάστημα που θα έχει συμπληρώσει ο Henry Constantín υπό προσωρινή κράτηση στις 15 Νοεμβρίου, χωρίς να έχει ακόμη πραγματοποιηθεί δικαστική ακρόαση.

Σχεδόν έξι χρόνια: Το διάστημα που παραμένει αγνοούμενος ο Innocent Bahati.

Περισσότερες πληροφορίες για κάθε περίπτωση μπορείτε να βρείτε ΕΔΩ

Cover Photo: από αριστερά προς τα δεξιά: Ahmed Mansoor (Bloomberg), Innocent Bahati (οικογενειακό αρχείο), Henry Constantin (La Hora de Cuba), Pham Doan Trang (Paul Mooney), Vacłaŭ Areška (οικογενειακό αρχείο).